Skoro źródła stanowią fundament weryfikowalności Wikipedii, zasadne jest pytanie: które witryny internetowe mają największe znaczenie w strukturze jej odwołań źródłowych? W tym celu przeprowadzono analizę przypisów zamieszczonych w dziesiątkach milionów artykułów Wikipedii w różnych językach.
Analizę oparto na danych według stanu na lipiec 2026 roku. Zbiór obejmował ponad 400 milionów przypisów (referencji bibliograficznych) zamieszczonych w około 68 milionach artykułów z ponad 300 wersji językowych Wikipedii.
Ranking uwzględnia nie tylko częstotliwość występowania poszczególnych witryn internetowych w przypisach Wikipedii, lecz także popularność artykułów, w których te przypisy się pojawiają. Popularność artykułów jest mierzona na podstawie łącznej liczby odsłon z poprzednich 12 miesięcy.
Obejrzyj pełny film:
Definicja witryny internetowej
W tej analizie witryna internetowa oznacza zidentyfikowany serwis internetowy, a nie wyłącznie pojedynczą nazwę hosta czy domeny internetowej. Przykładowo serwisy działające pod adresami news.google.com oraz books.google.com są rozpatrywane oddzielnie od wyszukiwarki dostępnej pod adresem google.com, mimo że wszystkie należą do tej samej domeny rejestrowalnej google.com. Inny przykład: witryny ue.poznan.pl oraz poznan.pl rozpatrywane są osobno.
Warto dodać, że z analizy wykluczono odwołania prowadzące do stron w domenie wikipedia.org, ponieważ artykuły Wikipedii co do zasady nie są uznawane za odpowiednie źródła informacji dla innych artykułów Wikipedii.
Artykuły Wikipedii uwzględnione w obliczeniach
Niech 𝒜ref oznacza zbiór artykułów Wikipedii zawierających co najmniej jedną referencję:
Artykuły niezawierające żadnych referencji nie są uwzględniane we wzorze. Dzięki temu całkowita liczba referencji w każdym analizowanym artykule jest większa od zera, a mianownik występujący we wzorze jest zawsze określony.
Ważenie odsłonami
Każda witryna jest oceniana za pomocą wskaźnika PWRS (z ang. Pageview-Weighted Reference Score), czyli wyniku referencji ważonego liczbą odsłon. Dla witryny w wynik jest obliczany według następującego wzoru:
gdzie:
- w – analizowana witryna internetowa;
- a – pojedynczy artykuł Wikipedii;
- 𝒜 – zbiór wszystkich artykułów Wikipedii objętych analizą;
- 𝒜ref – zbiór artykułów zawierających co najmniej jedną referencję;
- Pa – łączna liczba odsłon artykułu a w ciągu poprzednich 12 miesięcy;
- Ra – całkowita liczba referencji znajdujących się w artykule a;
- Ra,w – liczba referencji znajdujących się w artykule a, które prowadzą do witryny w;
- PWRS(w) – końcowy wynik Pageview-Weighted Reference Score przypisany witrynie w.
Uczciwa popularność: filtrowanie i korekta danych o odsłonach
W obliczeniach uwzględniono wyłącznie odsłony sklasyfikowane w danych Wikimedia jako pochodzące od użytkowników (agent = user), zgodnie z przyjętą przez Wikimedia definicją odsłony strony, której celem jest oddzielenie ruchu użytkowników od rozpoznanego ruchu automatycznego (botów, np. robotów internetowych). Klasyfikacja ta nie eliminuje jednak wszystkich przypadków ruchu anomalnego lub nieodzwierciedlającego rzeczywistego zainteresowania czytelników. Przykładem jest nietypowo wysoka popularność artykułu o Kleopatrze, wiązana z domyślną sugestią wyszukiwania głosowego w urządzeniach korzystających z Asystenta Google, opisana w serwisie Inverse. Wikimedia Foundation również wskazała, że wyjątkowo wysoka liczba odsłon tego artykułu nie odzwierciedlała rzeczywistego zainteresowania czytelników, dlatego przy tworzeniu zestawienia najpopularniejszych artykułów z 2024 roku stosowała dodatkową kontrolę obejmującą między innymi udział odsłon z komputerów oraz liczbę odsłon bez informacji o stronie odsyłającej. Z tego względu w niniejszej analizie zastosowano dodatkowe procedury służące identyfikowaniu anomalnie wysokich wartości oraz ich korekcie, polegającej zazwyczaj na obniżeniu liczby odsłon. Podejście to jest zbliżone koncepcyjnie do mechanizmu „uczciwej popularności” stosowanego w serwisie WikiRank od 2020 roku. W konsekwencji wartość Pa we wzorze PWRS oznacza skorygowaną łączną liczbę odsłon artykułu a, sklasyfikowanych jako pochodzące od użytkowników, do której następnie zastosowano pierwiastek kwadratowy.
Sposób interpretacji wyniku
Dla każdego artykułu Wikipedii liczba referencji prowadzących do określonej witryny jest mnożona przez pierwiastek kwadratowy z liczby odsłon tego artykułu, a następnie dzielona przez całkowitą liczbę referencji znajdujących się w artykule. Tak obliczone wartości są następnie sumowane dla wszystkich artykułów spełniających warunki analizy.
Uwzględnienie liczby odsłon sprawia, że przypisy znajdujące się w popularniejszych artykułach otrzymują większą wagę. Zastosowanie pierwiastka kwadratowego ogranicza natomiast nieproporcjonalnie duży wpływ artykułów o wyjątkowo wysokiej liczbie odsłon.
Dzielenie przez całkowitą liczbę referencji w artykule pozwala również uwzględnić widoczność poszczególnych źródeł. Referencja występująca w artykule zawierającym niewiele przypisów otrzymuje większą wagę niż taka sama referencja znajdująca się w bardzo obszernej liście przypisów.
Otrzymany ranking mierzy znaczenie i widoczność witryn w ekosystemie referencji Wikipedii zgodnie z przedstawionym modelem. Nie należy go interpretować jako bezpośredniej oceny prawdziwości, wiarygodności ani jakości redakcyjnej poszczególnych witryn.
Top 25 witryn internetowych
W każdej wersji językowej Wikipedii obliczono wartości wskaźnika PWRS dla poszczególnych witryn internetowych. W poniższych sekcjach przedstawiono rankingi 25 witryn o najwyższych wartościach PWRS dla każdej z 28 wybranych wersji językowych. Do analizy włączono wersje, które według stanu na lipiec 2026 roku liczyły co najmniej 500 tysięcy artykułów i osiągały wskaźnik głębokości edycyjnej wynoszący co najmniej 10 (aktualne statystyki są dostępne na stronie meta.wikimedia.org).
Wielojęzyczna Wikipedia (67,9 miliona artykułów)
- web.archive.org
- doi.org
- books.google.com
- worldcat.org
- nih.gov
- archive.org
- nytimes.com
- geonames.org
- catalogueoflife.org
- wikidata.org
- bbc.co.uk
- nasa.gov
- youtube.com
- adsabs.harvard.edu
- semanticscholar.org
- theguardian.com
- insee.fr
- census.gov
- deadline.com
- billboard.com
- variety.com
- imdb.com
- jstor.org
- newspapers.com
- webcitation.org
Rozszerzoną wersję więlojęzycznego rankingu przedstawia ten filmik.
Angielska Wikipedia (7,2 miliona artykułów)
- web.archive.org
- doi.org
- books.google.com
- worldcat.org
- nih.gov
- archive.org
- nytimes.com
- semanticscholar.org
- adsabs.harvard.edu
- bbc.co.uk
- theguardian.com
- newspapers.com
- billboard.com
- youtube.com
- jstor.org
- deadline.com
- variety.com
- census.gov
- indiatimes.com
- allmusic.com
- latimes.com
- hollywoodreporter.com
- bbc.com
- washingtonpost.com
- espn.com
Niemiecka Wikipedia (3,1 miliona artykułów)
- web.archive.org
- redirecter.toolforge.org
- doi.org
- books.google.de
- zdb-katalog.de
- spiegel.de
- nih.gov
- youtube.com
- imdb.com
- sueddeutsche.de
- welt.de
- faz.net
- archive.li
- zeit.de
- nytimes.com
- offiziellecharts.de
- orf.at
- filmdienst.de
- archive.today
- archive.org
- europa.eu
- theguardian.com
- digitale-sammlungen.de
- hitparade.ch
- bayern.de
Francuska Wikipedia (2,8 miliona artykułów)
- insee.fr
- web.archive.org
- doi.org
- issn.org
- lemonde.fr
- bnf.fr
- wikiwix.com
- books.google.com
- books.google.fr
- lefigaro.fr
- nih.gov
- googleusercontent.com
- lequipe.fr
- culture.gouv.fr
- worldcat.org
- legifrance.gouv.fr
- imdb.com
- liberation.fr
- leparisien.fr
- allocine.fr
- youtube.com
- nasa.gov
- ouest-france.fr
- francetvinfo.fr
- nytimes.com
Szwedzka Wikipedia (2,6 miliona artykułów)
- catalogueoflife.org
- web.archive.org
- geonames.org
- kb.se
- nasa.gov
- iucnredlist.org
- ne.se
- smhi.se
- runeberg.org
- dn.se
- aftonbladet.se
- worldcat.org
- viewfinderpanoramas.org
- svt.se
- kit.edu
- doi.org
- dyntaxa.se
- www.istat.it
- scb.se
- svd.se
- expressen.se
- kew.org
- imdb.com
- sverigesradio.se
- archive.is
Niderlandzka Wikipedia (2,2 miliona artykułów)
- web.archive.org
- marinespecies.org
- nos.nl
- nhm.ac.uk
- iucnredlist.org
- doi.org
- cbs.nl
- kb.nl
- ad.nl
- volkskrant.nl
- nu.nl
- nieuwsblad.be
- nrc.nl
- tamu.edu
- nih.gov
- archive.today
- hln.be
- youtube.com
- archive.org
- www.istat.it
- amnh.org
- standaard.be
- vrt.be
- trouw.nl
- gbif.fr
Hiszpańska Wikipedia (2,1 miliona artykułów)
- web.archive.org
- doi.org
- issn.org
- archive.org
- nih.gov
- elpais.com
- books.google.com
- youtube.com
- books.google.es
- nytimes.com
- archive.today
- infobae.com
- worldcat.org
- deadline.com
- imdb.com
- elmundo.es
- worldpostalcodes.org
- abc.es
- bbc.co.uk
- billboard.com
- variety.com
- lanacion.com.ar
- census.gov
- marca.com
- theguardian.com
Rosyjska Wikipedia (2,1 miliona artykułów)
- web.archive.org
- webcitation.org
- worldcat.org
- gks.ru
- doi.org
- archive.org
- wikidata.org
- ru.wikisource.org
- archive.today
- youtube.com
- nih.gov
- books.google.com
- kommersant.ru
- rosstat.gov.ru
- nytimes.com
- ria.ru
- books.google.ru
- deadline.com
- imdb.com
- lenta.ru
- tass.ru
- narod.ru
- bbc.com
- variety.com
- bbc.co.uk
Włoska Wikipedia (2,0 miliona artykułów)
- web.archive.org
- archive.org
- doi.org
- repubblica.it
- books.google.it
- nih.gov
- treccani.it
- gazzetta.it
- corriere.it
- books.google.com
- archive.is
- youtube.com
- www.istat.it
- oadoi.org
- nytimes.com
- insee.fr
- allmusic.com
- worldcat.org
- deadline.com
- imdb.com
- antoniogenna.net
- ansa.it
- variety.com
- sky.it
- sbn.it
Polska Wikipedia (1,7 miliona artykułów)
- web.archive.org
- worldcat.org
- sejm.gov.pl
- archive.is
- doi.org
- stat.gov.pl
- nih.gov
- pwn.pl
- dane.gov.pl
- wyborcza.pl
- archive.ph
- onet.pl
- wp.pl
- discogs.com
- wirtualnemedia.pl
- youtube.com
- imdb.com
- allmusic.com
- filmpolski.pl
- pkw.gov.pl
- nauka-polska.pl
- interia.pl
- books.google.pl
- archive.org
- filmweb.pl
Chińska Wikipedia (1,5 miliona artykułów)
- web.archive.org
- archive.org
- nih.gov
- worldcat.org
- doi.org
- books.google.com
- sina.com.cn
- youtube.com
- archive.today
- ltn.com.tw
- natalie.mu
- hk01.com
- census.gov
- qq.com
- sohu.com
- zh.wikisource.org
- people.com.cn
- nationalmap.gov
- xinhuanet.com
- udn.com
- nytimes.com
- webcitation.org
- geoportail.gouv.fr
- cna.com.tw
- mca.gov.cn
Japońska Wikipedia (1,5 miliona artykułów)
- web.archive.org
- natalie.mu
- doi.org
- oricon.co.jp
- ndl.go.jp
- x.com
- nikkansports.com
- youtube.com
- sponichi.co.jp
- asahi.com
- nih.gov
- worldcat.org
- nikkei.com
- kotobank.jp
- nii.ac.jp
- nhk.or.jp
- sankei.com
- twitter.com
- mainichi.jp
- eiga.com
- prtimes.jp
- sanspo.com
- ameblo.jp
- realsound.jp
- yomiuri.co.jp
Ukraińska Wikipedia (1,4 miliona artykułów)
- web.archive.org
- webcitation.org
- doi.org
- rada.gov.ua
- nih.gov
- worldcat.org
- stat.gov.pl
- insee.fr
- archive.org
- census.gov
- youtube.com
- books.google.com
- president.gov.ua
- ukrcensus.gov.ua
- pravda.com.ua
- archive.today
- deadline.com
- suspilne.media
- rbc.ua
- imdb.com
- history.org.ua
- gks.ru
- bbc.com
- nytimes.com
- loc.gov
Arabska Wikipedia (1,3 miliona artykułów)
- web.archive.org
- wikidata.org
- archive.org
- doi.org
- worldcat.org
- nih.gov
- books.google.com
- issn.org
- openlibrary.org
- elcinema.com
- imdb.com
- geonames.org
- census.gov
- nytimes.com
- bbc.co.uk
- shamela.ws
- minorplanetcenter.net
- aljazeera.net
- loc.gov
- theguardian.com
- bbc.com
- britannica.com
- webcitation.org
- youtube.com
- wikidata-externalid-url.toolforge.org
Wietnamska Wikipedia (1,3 miliona artykułów)
- web.archive.org
- theplantlist.org
- doi.org
- archive.org
- catalogueoflife.org
- books.google.com
- tamu.edu
- nih.gov
- worldcat.org
- vnexpress.net
- tuoitre.vn
- archive.today
- bbc.co.uk
- marinespecies.org
- thanhnien.vn
- chinhphu.vn
- amnh.org
- thuvienphapluat.vn
- census.gov
- vietnamnet.vn
- nytimes.com
- dantri.com.vn
- nhm.ac.uk
- youtube.com
- adsabs.harvard.edu
Portugalska Wikipedia (1,2 miliona artykułów)
- web.archive.org
- globo.com
- uol.com.br
- doi.org
- worldcat.org
- nih.gov
- books.google.com
- ibge.gov.br
- insee.fr
- books.google.com.br
- nytimes.com
- terra.com.br
- archive.org
- abril.com.br
- www.istat.it
- estadao.com.br
- bbc.co.uk
- census.gov
- billboard.com
- webcitation.org
- archive.is
- deadline.com
- theguardian.com
- sapo.pt
- adsabs.harvard.edu
Perska Wikipedia (1,1 miliona artykułów)
- web.archive.org
- doi.org
- nih.gov
- archive.org
- books.google.com
- bbc.com
- worldcat.org
- isna.ir
- bbc.co.uk
- mehrnews.com
- irna.ir
- amar.org.ir
- nytimes.com
- radiofarda.com
- webcitation.org
- archive.today
- iranicaonline.org
- hamshahrionline.ir
- sci.org.ir
- iranshahrpedia.com
- khabaronline.ir
- theguardian.com
- deadline.com
- boxofficemojo.com
- tasnimnews.com
Czeczeńska Wikipedia (866 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- gmcrosstata.ru
- worldcat.org
- wikidata.org
- insee.fr
- tuik.gov.tr
- nasa.gov
- czso.cz
- census.gov
- geonames.org
- trasa.ru
- ine.es
- www.istat.it
- e-local.gob.mx
- ibge.gov.br
- minorplanetcenter.net
- doi.org
- mind.ua
- stat.gov.pl
- webcitation.org
- gks.ru
- amar.org.ir
- nsi.bg
- inegi.org.mx
- unam.mx
Katalońska Wikipedia (796 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- insee.fr
- books.google.cat
- doi.org
- gencat.cat
- worldcat.org
- nih.gov
- enciclopedia.cat
- census.gov
- archive.today
- elpais.com
- fishbase.org
- lavanguardia.com
- nytimes.com
- archive.org
- ara.cat
- termcat.cat
- ccma.cat
- vilaweb.cat
- britannica.com
- bbc.co.uk
- adsabs.harvard.edu
- imdb.com
- iec.cat
- esadir.cat
Indonezyjska Wikipedia (783 tysiące artykułów)
- web.archive.org
- doi.org
- archive.org
- books.google.com
- worldcat.org
- nih.gov
- kompas.com
- detik.com
- bps.go.id
- books.google.co.id
- tribunnews.com
- liputan6.com
- tempo.co
- kemdikbud.go.id
- naver.com
- bbc.co.uk
- antaranews.com
- youtube.com
- adsabs.harvard.edu
- nytimes.com
- kemendagri.go.id
- kapanlagi.com
- cnnindonesia.com
- archive.today
- google.co.id
Koreańska Wikipedia (752 tysiące artykułów)
- web.archive.org
- naver.com
- doi.org
- nih.gov
- archive.org
- worldcat.org
- books.google.com
- adsabs.harvard.edu
- chosun.com
- law.go.kr
- semanticscholar.org
- yna.co.kr
- daum.net
- ko.wikisource.org
- donga.com
- hani.co.kr
- nytimes.com
- youtube.com
- archive.today
- khan.co.kr
- history.go.kr
- aks.ac.kr
- census.gov
- bbc.co.uk
- mt.co.kr
Serbska Wikipedia (706 tysięcy artykułów)
- inegi.org.mx
- web.archive.org
- geonames.org
- stat.gov.rs
- doi.org
- missouri.edu
- nih.gov
- archive.org
- www.istat.it
- books.google.com
- worldcat.org
- rts.rs
- webcitation.org
- novosti.rs
- iucnredlist.org
- insee.fr
- politika.rs
- blic.rs
- kia.hu
- u-strasbg.fr
- b92.net
- britannica.com
- nb.rs
- dzs.hr
- youtube.com
Turecka Wikipedia (689 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- doi.org
- tuik.gov.tr
- archive.org
- books.google.com
- worldcat.org
- hurriyet.com.tr
- nih.gov
- mevzuat.gov.tr
- webcitation.org
- milliyet.com.tr
- itis.gov
- gbif.org
- archive.today
- youtube.com
- yerelnet.org.tr
- tbmm.gov.tr
- bbc.co.uk
- nytimes.com
- dergipark.org.tr
- bbc.com
- sabah.com.tr
- aa.com.tr
- haberturk.com
- books.google.com.tr
Norweska Wikipedia (Bokmål) (686 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- nb.no
- wikidata.org
- nrk.no
- snl.no
- doi.org
- vg.no
- census.gov
- worldcat.org
- wikidata-externalid-url.toolforge.org
- aftenposten.no
- imdb.com
- dagbladet.no
- ssb.no
- artsdatabanken.no
- olympics.com
- britannica.com
- nve.no
- olympedia.org
- transfermarkt.com
- regjeringen.no
- tv2.no
- sports-reference.com
- bnf.fr
- nih.gov
Wikipedia w języku urdu (641 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- nasa.gov
- espncricinfo.com
- books.google.com
- archive.org
- imdb.com
- cricketarchive.com
- minorplanetcenter.net
- d-nb.info
- geonames.org
- doi.org
- bnf.fr
- worldcat.org
- dawn.com
- census.gov
- nkp.cz
- openstreetmap.org
- indiatimes.com
- britannica.com
- snaccooperative.org
- wikidata.org
- nih.gov
- bbc.co.uk
- findagrave.com
- shamela.ws
Fińska Wikipedia (621 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- yle.fi
- hs.fi
- britannica.com
- is.fi
- iltalehti.fi
- maanmittauslaitos.fi
- wikidata.org
- worldcat.org
- eliteprospects.com
- doi.org
- iucnredlist.org
- nih.gov
- ifpi.fi
- citypopulation.de
- mtvuutiset.fi
- kansalliskirjasto.fi
- books.google.fi
- allmusic.com
- syke.fi
- kansallisbiografia.fi
- bbc.co.uk
- bbc.com
- nytimes.com
- helsinki.fi
Czeska Wikipedia (594 tysiące artykułów)
- web.archive.org
- worldcat.org
- idnes.cz
- doi.org
- archive.org
- csu.gov.cz
- ceskatelevize.cz
- nih.gov
- novinky.cz
- czso.cz
- denik.cz
- rozhlas.cz
- cas.cz
- volby.cz
- aktualne.cz
- psp.cz
- lidovky.cz
- irozhlas.cz
- pamatkovykatalog.cz
- seznamzpravy.cz
- youtube.com
- books.google.cz
- books.google.com
- iucnredlist.org
- muni.cz
Węgierska Wikipedia (571 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- valasztas.hu
- doi.org
- oszk.hu
- archive.org
- nasa.gov
- iszdb.hu
- nih.gov
- nemzetisport.hu
- index.hu
- www.istat.it
- ksh.hu
- familysearch.org
- destatis.de
- origo.hu
- youtube.com
- imdb.com
- worldcat.org
- census.gov
- hvg.hu
- arcanum.com
- pim.hu
- 24.hu
- bnf.fr
- bbc.co.uk
Rumuńska Wikipedia (545 tysięcy artykułów)
- web.archive.org
- wikidata.org
- doi.org
- toutes-les-villes.com
- citypopulation.de
- nih.gov
- europa.eu
- books.google.com
- worldcat.org
- nasa.gov
- minorplanetcenter.net
- ukrcensus.gov.ua
- geopf.fr
- www.istat.it
- catalogueoflife.org
- bnf.fr
- adevarul.ro
- recensamantromania.ro
- archive.org
- imdb.com
- destatis.de
- d-nb.info
- wikidata-externalid-url.toolforge.org
- nytimes.com
- bbc.co.uk
Dyskusja i ograniczenia
Interpretacja pojęcia „źródło informacji”
Obecność adresu określonej witryny w przypisie Wikipedii nie zawsze oznacza, że witryna ta jest pierwotnym twórcą lub wydawcą informacji. W niektórych przypadkach pełni ona przede wszystkim funkcję techniczną, pośredniczącą, archiwizującą albo ułatwiającą odnalezienie właściwego dokumentu. Przykładem jest doi.org, czyli infrastruktura służąca do rozwiązywania trwałych identyfikatorów DOI. Adres DOI identyfikuje określony obiekt, na przykład publikację naukową, a następnie przekierowuje użytkownika do aktualnej lokalizacji tego obiektu lub jego opisu. Witryna doi.org jest zatem często pośrednikiem prowadzącym do strony wydawcy, repozytorium albo bazy danych, a nie właściwym wydawcą cytowanej publikacji. Ustalenie, do jakich witryn prowadzą poszczególne identyfikatory DOI, wymagałoby rozwiązania identyfikatorów i prześledzenia przekierowań na poziomie pojedynczych referencji, co może stanowić przedmiot osobnego badania. Więcej informacji o działaniu DOI znajduje się na stronie DOI Foundation.
Podobną funkcję pełni hdl.handle.net, który jest serwerem pośredniczącym systemu Handle. Odczytuje on trwały identyfikator, odnajduje przypisany do niego adres i przekierowuje użytkownika do docelowego zasobu. W takim przypadku liczba referencji przypisana do hdl.handle.net opisuje raczej znaczenie infrastruktury identyfikacyjnej niż znaczenie konkretnego dostawcy treści. Sposób działania tego mechanizmu opisano w dokumentacji Handle.Net.
Jeszcze bardziej technicznym przykładem jest redirecter.toolforge.org. Serwis ten przyjmuje docelowy adres w parametrze url i wykonuje przekierowanie do wskazanej lokalizacji. Sam nie jest więc źródłem treści, lecz narzędziem pośredniczącym. Identyfikacja właściwej witryny wymagałaby odczytania parametru przekierowania albo prześledzenia odpowiedzi serwera. Funkcję narzędzia można sprawdzić bezpośrednio na stronie redirecter.toolforge.org.
Serwisy archiwizujące
Odrębną kategorię stanowią archiwa internetowe, takie jak web.archive.org, webcitation.org czy ghostarchive.org. Nie są one zazwyczaj pierwotnymi wydawcami cytowanych informacji, lecz przechowują kopie stron pochodzących z innych witryn i umożliwiają dostęp do ich treści z określonego momentu. Wayback Machine (web.archive.org) pozwala przeglądać zachowane wersje stron internetowych z różnych okresów. Adres archiwalny wskazuje zatem zarówno usługę archiwizującą, jak i pierwotną witrynę, z której pochodzi zapisana treść. Podobną rolę pełnią WebCite i Ghostarchive, które przechowują kopie stron w celu zapewnienia późniejszego dostępu do treści mogących ulec zmianie albo usunięciu.
Zaklasyfikowanie archiwum jako źródła nie musi być jednak błędem. W przypadku informacji historycznych zachowana kopia strony może być jedyną dostępną podstawą weryfikacji twierdzenia. Należy mimo to rozróżnić witrynę udostępniającą kopię archiwalną od witryny, która pierwotnie opublikowała daną treść.
Katalogi i platformy dostępu
Wątpliwości interpretacyjne dotyczą również katalogów bibliograficznych i platform dostępu do publikacji. Przykładowo worldcat.org jest globalnym katalogiem zbiorów bibliotecznych, który pomaga odnaleźć książkę lub inny dokument oraz ustalić, w których bibliotekach jest on dostępny. W zależności od kontekstu właściwym źródłem informacji może być rekord bibliograficzny WorldCat albo opisywana przez niego publikacja. Charakter WorldCat jako katalogu i narzędzia wyszukiwania zasobów przedstawia OCLC.
Dobór odnośników uwzględnianych w rankingu
Powyższe przykłady wskazują, że wybór odnośników uwzględnianych w rankingu jest decyzją metodologiczną. Możliwe jest pozostawienie wszystkich witryn występujących bezpośrednio w adresach referencji, wykluczenie usług o charakterze wyłącznie technicznym albo przypisanie odnośników do witryn, do których ostatecznie prowadzą przekierowania. Każde z tych rozwiązań odpowiada na nieco inne pytanie badawcze.
Uwzględnienie serwisów pośredniczących pozwala mierzyć ich znaczenie w infrastrukturze przypisów Wikipedii. Ich wykluczenie lub przypisanie referencji do witryn docelowych pozwoliłoby natomiast lepiej opisać pochodzenie treści. Wymagałoby to jednak dodatkowej analizy adresów, parametrów przekierowań, łańcuchów odpowiedzi HTTP, identyfikatorów trwałych oraz adresów pierwotnych zapisanych w odnośnikach archiwalnych.
Niektóre witryny mogą również pełnić kilka funkcji jednocześnie. Katalog bibliograficzny może być źródłem informacji o wydaniu książki, archiwum może być źródłem informacji o historycznym stanie strony, a repozytorium może zarówno przechowywać dokument, jak i udostępniać jego metadane. Automatyczny podział wszystkich witryn na „źródła” i „pośredników” nie zawsze będzie więc możliwy bez analizy kontekstu konkretnego przypisu.
Ograniczenia wskaźnika PWRS
Wskaźnik PWRS stanowi tylko jeden z możliwych sposobów pomiaru znaczenia witryn internetowych w przypisach Wikipedii. Wynik opisuje znaczenie witryny w świetle przyjętego modelu, lecz nie jest bezpośrednią miarą wiarygodności, jakości naukowej, znaczenia społecznego ani wartości poznawczej publikowanych treści. Popularność artykułu nie jest równoznaczna z jego znaczeniem naukowym lub encyklopedycznym. Artykuły dotyczące rozrywki, kultury popularnej, sportu albo bieżących wydarzeń mogą uzyskiwać znacznie więcej odsłon niż artykuły poświęcone zagadnieniom podstawowym dla nauki, historii lub edukacji. W rezultacie w rankingu określonej wersji językowej wyższe miejsca mogą zajmować witryny związane z tematyką szczególnie popularną wśród jej czytelników. Z tego powodu we wzorze PWRS zastosowano pierwiastek kwadratowy z liczby odsłon. Transformacja ta zmniejsza różnice pomiędzy artykułami o umiarkowanej i wyjątkowo wysokiej popularności, zachowując jednocześnie większą wagę referencji występujących w częściej czytanych artykułach. Pierwiastek ogranicza wpływ skrajnie popularnych artykułów, ale nie usuwa go całkowicie.
Wybór pierwiastka kwadratowego jest jedną z możliwych decyzji modelowych. Alternatywne podejścia mogłyby wykorzystywać między innymi logarytm liczby odsłon, ograniczenie wartości skrajnych, skalę percentylową, jednakową wagę wszystkich artykułów albo normalizację wyników według kategorii tematycznych. Możliwe byłoby również uwzględnienie innych miar, takich jak liczba różnych artykułów odwołujących się do witryny, liczba wersji językowych, w których witryna występuje, trwałość odnośników lub zróżnicowanie tematyczne cytujących artykułów.
Dalsze badania mogłyby zatem obejmować analizę wrażliwości rankingu na różne sposoby ważenia odsłon, klasyfikację witryn według pełnionej funkcji oraz przypisanie odnośników pośrednich i archiwalnych do pierwotnych dostawców treści. Pozwoliłoby to porównać znaczenie witryn jako bezpośrednich źródeł informacji z ich znaczeniem jako elementów technicznej infrastruktury dostępu do wiedzy.
Możliwość szerszego porównania różnych sposobów oceny istotności źródeł zapewnia serwis BestRef, w którym zastosowano kilka modeli obliczeniowych. Serwis udostępnia oceny kilku milionów witryn internetowych, wyznaczone odrębnie dla każdej z ponad 300 wersji językowych Wikipedii.
Więcei informacji na temat analizy źródeł informacji Wikipedii można znaleźć w publikacjach naukowych:
- Lewoniewski, W. (2024). The Most Cited Scientific Information Sources in Wikipedia Articles Across Various Languages. Biblioteka, 27 (36), 269-294.
- Lewoniewski W., Węcel K., Abramowicz W. (2023). Understanding the Use of Scientific References in Multilingual Wikipedia across Various Topics. W: Procedia Computer Science, 225, 3977-3986.
- Lewoniewski W., Węcel K., Abramowicz W. (2023). Companies in Multilingual Wikipedia: Articles Quality and Important Sources of Information. W: Lecture Notes in Business Information Processing, vol 471. Springer, Cham (PDF)
- Lewoniewski W., Węcel K., Abramowicz W. (2022). Identifying Reliable Sources of Information about Companies in Multilingual Wikipedia. W: 17th Conference on Computer Science and Intelligence Systems (FedCSIS 2022). IEEE. (PDF)
- Lewoniewski W., Węcel K., Abramowicz W. (2022). Reliability in Time: Evaluating the Web Sources of Information on COVID-19 in Wikipedia across Various Language Editions from the Beginning of the Pandemic. Prezentacja na Wiki Workshop 2022.
- Lewoniewski W., Węcel K., Abramowicz W. (2020). Modeling Popularity and Reliability of Sources in Multilingual Wikipedias, Information 2020, 11(5), 263.
- Lewoniewski W., Węcel K., Abramowicz W., (2017), Analysis of References across Wikipedia Languages. Information and Software Technologies. ICIST 2017. Communications in Computer and Information Science, vol 756. Springer, Cham (PDF)