{"id":745,"date":"2022-10-31T22:37:06","date_gmt":"2022-10-31T21:37:06","guid":{"rendered":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/?p=745"},"modified":"2022-11-03T13:05:35","modified_gmt":"2022-11-03T12:05:35","slug":"wiarygodne-zrodla-informacji-o-firmach-w-wikipedii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/2022\/wiarygodne-zrodla-informacji-o-firmach-w-wikipedii\/","title":{"rendered":"Wiarygodne \u017ar\u00f3d\u0142a informacji o firmach w Wikipedii"},"content":{"rendered":"<p>Artyku\u0142 naukowy na temat automatycznej identyfikacji wiarygodnych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji o firmach w wieloj\u0119zycznej Wikipedii zosta\u0142 opublikowany na stronie wydawnictwa IEEE. Przedstawione w ramach pracy naukowej modele oceny \u017ar\u00f3de\u0142 informacji mog\u0105 pom\u00f3c u\u017cytkownikom Internetu w poszukiwaniu warto\u015bciowych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji na temat firm za pomoc\u0105 otwartych danych z Wikipedii, Wikidanych oraz DBpedii.<!--more--><\/p>\n<p>Na pocz\u0105tku zosta\u0142y zidentyfikowane przypisy (lub referencje) w ka\u017cdej z rozpatrywanych wersji j\u0119zykowych Wikipedii. Na przyk\u0142ad, dla polskoj\u0119zycznej Wikipedii liczba otrzymanych przypis\u00f3w wynios\u0142a oko\u0142o 7,7 mln (w tym 5,2 mln unikatowych), dla angloj\u0119zycznej Wikipedii &#8211; oko\u0142o 70,3 mln (w tym 52 mln unikatowych). Nast\u0119pnie zosta\u0142y dobrane artyku\u0142y Wikipedii o firmach z ponad 40 r\u00f3\u017cnych wersji j\u0119zykowych z wykorzystaniem takich semantycznych baz wiedzy jak DBpedia oraz Wikidane. Z tych artyku\u0142\u00f3w zosta\u0142y wybrane i ocenione \u017ar\u00f3d\u0142a informacji w oparciu o 5 opisanych modeli. <\/p>\n<h2>Wikidane<\/h2>\n<p>Semantyczna baza wiedzy <strong>Wikidane<\/strong> dzia\u0142a na podobnych zasadach, co <strong>Wikipedia<\/strong>, z jedn\u0105 istotn\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 \u2013 tutaj mo\u017cemy umieszcza\u0107 fakty dotycz\u0105ce obiekt\u00f3w za pomoc\u0105 stwierdze\u0144 o w\u0142a\u015bciwo\u015bciach i warto\u015bciach, a nie zda\u0144 w j\u0119zyku naturalnym. Ka\u017cdy element Wikidanych zawiera zbi\u00f3r r\u00f3\u017cnych stwierdze\u0144 u\u0142o\u017conych w formie <em>&#8222;Podmiot-Orzeczenie-Obiekt&#8221;<\/em> (w przypadku Wikidanych to <em>&#8222;Element-W\u0142a\u015bciwo\u015b\u0107-Warto\u015b\u0107&#8221;<\/em>). Na przyk\u0142ad, informacje na temat przedsi\u0119biorstwa <em>PKN Orlen<\/em> mo\u017cemy znale\u017a\u0107 na osobnej stronie w Wikidanych: <\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q971649\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">www.wikidata.org\/wiki\/Q971649<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>W ramach powy\u017cszej strony mo\u017cemy znale\u017a\u0107 stwierdzenia, kt\u00f3re s\u0105 opisane przy u\u017cyciu r\u00f3\u017cnych w\u0142a\u015bciwo\u015bci. Na przyk\u0142ad poni\u017csze stwierdzenia wynikaj\u0105 ze stwierdze\u0144 po\u0142\u0105czonych w\u0142a\u015bciwo\u015bci\u0105 <em>P31<\/em> (&#8222;jest to&#8221;) z innymi objektami (w nawiasach podany jest identyfikator obiektu):<\/p>\n<ul>\n<li>PKN Orlen &#8211; jest to &#8211; przedi\u0119biorstwo (<a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q6881511\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">Q6881511<\/a>)<\/li>\n<li>PKN Orlen &#8211; jest to &#8211; biznes (<a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q4830453\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">Q4830453<\/a>)<\/li>\n<li>PKN Orlen &#8211; jest to &#8211;  sp\u00f3\u0142ka publiczna (<a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q891723\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">Q891723<\/a>)<\/li>\n<li>(oraz inne&#8230;)<\/li>\n<\/ul>\n<p>Wikidane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c uwa\u017cane za centraln\u0105 platform\u0119 zarz\u0105dzania danymi dla Wikipedii i wi\u0119kszo\u015bci jej siostrzanych projekt\u00f3w. To oznacza, \u017ce za po\u015brednictwem Wikidanych, mo\u017cemy znale\u017a\u0107 odwo\u0142ania do artyku\u0142\u00f3w Wikipedii w r\u00f3\u017cnych j\u0119zykach opisuj\u0105cych ten sam obiekt. Zatem posiadaj\u0105c list\u0119 element\u00f3w Wikidanych okre\u015blonego typu (np. firmy) mo\u017cemy znale\u017a\u0107 r\u00f3wnie\u017c odpowiednie nazwy artyku\u0142\u00f3w Wikipedii.<\/p>\n<p>Obecnie Wikidane posiadaj\u0105 ponad 100 milion\u00f3w element\u00f3w (opisanych obiekt\u00f3w), podczas gdy liczba artyku\u0142\u00f3w Wikipedii we wszystkich wersjach j\u0119zykowych wynosi oko\u0142o 60 milion\u00f3w. To oznacza, \u017ce nie ka\u017cdy element Wikidanych musi posiada\u0107 odwo\u0142anie do osobnego artyku\u0142u Wikipedii na okre\u015blony temat.<\/p>\n<p>Je\u017celi zostawimy tylko te elementy Wikidanych, kt\u00f3re s\u0105 po\u0142\u0105czone z co najmniej jednym artyku\u0142em Wikipedii, to najcz\u0119\u015bciej u\u017cywane warto\u015bci w ramach w\u0142a\u015bciwo\u015bci P31 (&#8222;jest to&#8221;) mo\u017cna przedstawi\u0107 w postaci poni\u017cszej chmury warto\u015bci (obliczenia w\u0142asne w 2022 roku):<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/wikidata_p31.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/wikidata_p31-1024x576.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"576\" class=\"aligncenter size-large wp-image-747\" srcset=\"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/wikidata_p31-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/wikidata_p31-300x169.jpg 300w, https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/wikidata_p31-768x432.jpg 768w, https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/wikidata_p31.jpg 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p>W ramach powy\u017cszej ilustracji zosta\u0142y wykluczone nast\u0119puj\u0105ce warto\u015bci: Q4167410 (&#8222;strona ujednoznaczniaj\u0105ca w projekcie Wikimedia&#8221;), Q13406463 (&#8222;lista w projekcie Wikimedia&#8221;), Q22808320 (&#8222;strona ujednoznaczniaj\u0105ca dla os\u00f3b&#8221;), Q18340514 (&#8222;artyku\u0142 o wydarzeniach w okre\u015blonym roku lub okresie&#8221;).<\/p>\n<h2>DBpedia<\/h2>\n<p>Semantyczna baza wiedzy <strong>DBpedia<\/strong> jest automatycznie wzbogacana przy u\u017cyciu ustrukturyzowanych informacji z artyku\u0142\u00f3w Wikipedii w r\u00f3\u017cnych j\u0119zykach. Uzyskana wiedza na dany temat jest dost\u0119pna na osobnej stronie. Na przyk\u0142ad takie semantyczne dane dotycz\u0105ce przedsi\u0119biorstwa <em>PKN Orlen<\/em> jako zas\u00f3b DBpedii wydobyte z angielskoj\u0119zycznej Wikipedii mo\u017cemy znale\u017a\u0107 na stronie:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/dbpedia.org\/page\/PKN_Orlen\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">dbpedia.org\/page\/PKN_Orlen<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>Na takich stronach DBpedii, w\u015br\u00f3d r\u00f3\u017cnych w\u0142a\u015bciwo\u015bci, mo\u017cemy r\u00f3wnie\u017c znale\u017a\u0107 informacje o typie (typach) opisywanego obiektu. Dla naszego przyk\u0142adu DBpedia wskazuje na przynale\u017cno\u015b\u0107 obiektu do takich klas jak: <a href=\"https:\/\/dbpedia.org\/ontology\/Organisation\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">dbo:Organisation<\/a>, <a href=\"https:\/\/dbpedia.org\/ontology\/Company\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">dbo:Company<\/a> oraz innych. Posiadaj\u0105c nazwy interesuj\u0105cych nas klas, mo\u017cemy znale\u017a\u0107 wszystkie obiekty okre\u015blonego typu w ramach DBpedii. <\/p>\n<p>Najcz\u0119\u015bciej u\u017cywane klasy z ontologii DBpedii przedstawia poni\u017csza ilustracja (obliczenia w\u0142asne w 2022 roku):<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/dbpedia2022.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/dbpedia2022-1024x576.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"576\" class=\"aligncenter size-large wp-image-748\" srcset=\"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/dbpedia2022-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/dbpedia2022-300x169.jpg 300w, https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/dbpedia2022-768x432.jpg 768w, https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/pliki\/2022\/10\/dbpedia2022.jpg 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Wyniki bada\u0144 naukowych zosta\u0142y przedstawione podczas konferencji <a href=\"\/blog\/2022\/konferencja-fedcsis-2022\/\">FedCSIS 2022<\/a>. Publikacj\u0119 naukow\u0105 mo\u017cna znale\u017a\u0107 na stroni\u0119 wydawnictwa <a href=\"https:\/\/ieeexplore.ieee.org\/abstract\/document\/9908858\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">IEEE<\/a> oraz <a href=\"https:\/\/annals-csis.org\/Volume_30\/drp\/pdf\/259.pdf\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">ACSIS<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Artyku\u0142 naukowy na temat automatycznej identyfikacji wiarygodnych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji o firmach w wieloj\u0119zycznej Wikipedii zosta\u0142 opublikowany na stronie wydawnictwa IEEE. Przedstawione w ramach pracy naukowej modele oceny \u017ar\u00f3de\u0142 informacji mog\u0105 pom\u00f3c u\u017cytkownikom Internetu w poszukiwaniu warto\u015bciowych \u017ar\u00f3de\u0142 informacji na temat firm za pomoc\u0105 otwartych danych z Wikipedii, Wikidanych oraz DBpedii.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":746,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[46,58,107,76,45],"class_list":["post-745","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly","tag-dbpedia","tag-jakosc-wikipedii","tag-wiarygodnosc","tag-wikidane","tag-wikipedia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/745","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=745"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/745\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/746"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=745"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=745"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lewoniewski.info\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=745"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}